YEREL AĞIZ ÖZELLİKLERİ VE ÖRNEKLER
Tunçbilek ve çevresinde özellikle Oğuz - Türkmen, Kayı ve Kınık Boyu dil özellikleri görülür.
Tunçbilek ve çevre köylerdeki halk ağzı genel olarak İç Ege yöresinin yerel ağız özellikleri ile paraleldir.Özellikle ses ve hece düşmeleri çokça görülür.Eylem soylu sözcükler en çok değişikliğe uğrayan sözcüklerdir.Kip veya kişi ekleri düşmüş veya değişmiştir.Örneğin; ne yapıyorsun yerine (napyon),olmaz yerine (omaz),geliyorum yerine (gelyon) vb.
Soru cümleciklerinde soru ekleri ,ses ve heceler düşer ve eylem kökünden sonra kullanılır.Örneğin geliyormusun yerine (gelimiyon) gibi..
Yine sözcük başındaki sert ünsüzler yumuşar; Pazar yerine (Bazar),kan yerine (gan) gibi..
Bazı sözcüklere de ünlü eklenir; Ramazan yerine (ırmazan),sıcak yerine (ıscak) gibi..
Sözcük sonlarındaki (r) genelde söylenmez.Örneğin; gelyo,gidiyo,bakyo,satyo gibi.Sözcüklerde ünlü değişmeleri görülür.Örneğin; Güzel(gözel),büyük(böyük) gibi.Lakaplar zikredilirken de “oğlu” sözcüğü kullanılmayıp bunun yerine “o”kullanılır.Örneğin;Akmemedo(Ak Mehmedoğlu),Ahmedo(Ahmedoğlu) gibi..
Merkez mahalle olan Küçükilet ve çevre köylerde yaptığımız incelemede yöre ihtiyarları eskiden haftanın günlerini söylerlerken;Pazar günü yerine ; Girey (Bugünkü Aslanapa),Salı günü yerine ; Emet,pazartesi gününü de ;Gümüş(Kütahya’nın Gümüş nahiyesi) derlermiş.Buradaki gün isimleri çevre kasaba ve nahiyelerde kurulan Pazar yerlerine göre verilmiştir. |